vliegen

Tegen de warme muur

 
Op de ochtend van 24 februari leek het voorjaar definitief. Op de zuidmuur van het huis zaten vliegen, hommels en een eerste vlinder zich op te warmen. Een eerste kleine vos, net ergens uit zijn pop gekropen vloog wat onwennig rond en ging op de keukendeur zitten. In de appelboom glinsterde een verse spindraad.
 

Een mediterraan tafereel zo op die witte muur.

Een mediterraan tafereel zo op die witte muur.


 
Helaas voor de fotograaf was het van korte duur. Hij moest zich haasten, want al snel betrok de lucht, daalde de temperatuur en weg waren al deze koudbloedige dieren. Verstijfd onder een eerste blad, verdwenen in een gat in de muur, platgedrukt tussen schuurbalken. Tot een spinnenweb is het nog niet gekomen.
 
Er zijn een paar soorten aardhommels die sterk op elkaar lijken. Deze warmde maar heel langzaam op en vloog als een zatlap door de tuin.

Er zijn een paar soorten aardhommels die sterk op elkaar lijken. Deze warmde maar heel langzaam op en vloog als een zatlap door de tuin.


 
De volgende ochtend stond het ijs weer op het garagedak. Alleen de warmbloedige mezen en roodborstjes zongen voluit. Maar de geest is uit de fles, over een paar dagen is het niet meer bij te houden, overal in de tuin is moois te zien totdat de zomer aanbreekt, dan zakt alles weer een beetje in.
 
In een spleet tussen de muurstenen zat deze vlieg warm te blijven. Hij is kort tevoren nog op bloembezoek geweest, waarschijnlijk op hazelaar. Er zit wat stuifmeel op poten en lichaam. Foto's AvBH

In een spleet tussen de muurstenen zat deze vlieg warm te blijven. Hij is kort tevoren nog op bloembezoek geweest, waarschijnlijk op hazelaar. Zie het stuifmeel op poten en lichaam. Foto’s AvBH


 

Wesp of zweefvlieg?

 

Bij wespen zit het venijn in de staart. Bliksemsnel drijft een wesp zijn angel in je huid en spuit gif in. Je schreeuwt het uit. Er zijn vliegen die op wespen lijken en daar van profiteren. Je kijkt wel uit om zo’n fel geelzwart gekleurde vlieg te pakken. En al helemaal niet, als je eerder de pijnlijke ervaring van een wespensteek hebt meegemaakt. De laatste twee jaar zijn er door de twee opeenvolgende koude voorjaren weinig wespen in de zomer. Je ziet wel veel vliegen met de kleur van wespen stilstaan in de lucht of op de bloemen.

 

VLIEG: Grote langlijf, Sphaerophoria scripta. Man. Direct achter de voorvleugels zijn twee gele, knopvormige, staafjes te zien die in werkelijkheid achtervleugels zijn. Foto AvBH

VLIEG: Grote langlijf, Sphaerophoria scripta. Man. Direct achter de voorvleugels zijn twee gele, knopvormige, staafjes te zien die in werkelijkheid achtervleugels zijn. Foto AvBH

 

Als je goed kijkt ontdek je, dat de vlieg twee en de wesp vier vleugels heeft. En dat de wesp in rust zijn vleugels opvouwt boven zijn rug, terwijl de vlieg ze naar opzij spreidt. Op de plaats waar je net als bij wespen achtervleugels verwacht zie je twee stompjes staan. Dat zijn eigenlijk vleugels. Ze werken als de achterrotor van een helikopter waardoor vliegen ook stil kunnen staan en zich snel kunnen omdraaien en zelfs achteruit kunnen vliegen.

 

Model van de gewone wesp, Vespula vulgaris. Museonnr 90133. Een wesp heeft twee paar vleugels. Hier zie je dat op de plek waar bij een vlieg de twee stompjes staan een wesp vleugels heeft staan.

WESP: Model van de gewone wesp, Vespula vulgaris. Museonnr 90133. Een wesp heeft twee paar vleugels. Hier zie je dat achter de voorvleugel nog een vleugel zit. Op de plek waar bij een vlieg een stompje staat.

Jonge kinderen zullen minder gestoken worden deze zomer en die zullen dus ook minder angst voor geelzwart gekleurde vliegen krijgen. Maar wacht maar tot volgend jaar….

 

Naherfst

 

Vanmiddag klaarde het weer een paar uur op. Ik ben naar het Westerpark in mijn woonplaats gegaan en vond warempel nog wat zweefvliegen op de paar nog bloeiende berenklauwen die aan de maaimachine waren ontsnapt. De laagstaande herfstzon zorgde voor prachtige kleuren en gaf nauwelijks warmte. Nu ik dit ‘s avonds om acht uur schrijf, kijk ik op een bevroren watervlakte op de garagedaken. Het is de eerste keer dit jaar. Hoe zou het die vliegen nu vergaan?

Een zomerse zweefvlieg zondagmiddag in het Westerpark in Zoetermeer. Foto AvBH

Binnen loopt een huisspin zenuwachtig rond, achterna gezeten door de kat die er wel wat van lust. Als het de spin lukt uit de klauwen van mijn roofdier te blijven vind ik hem misschien morgen in de douche waar ie niet meer uitkomt omdat de wanden te glad zijn. Naar buiten maar weer dan, wetend dat ie snel weer in huis zal komen om onopgemerkt op zoek te gaan naar een plekje om te overwinteren.

De gewone huisspin, Tegenaria atrica, op de muur in de gang. Foto AvBH

 

Dambordvlieg

 
Een van de meest gewone soorten vliegen is de gewone vleesvlieg, Sarcophaga carnaria. Afhankelijk van de kwaliteit en vooral de hoeveelheid van het voedsel, dat ze als larve eten, komen er grotere of kleinere vliegen uit de poppen. De eieren komen al in het lichaam van hun moeder uit zodat de pas geboren larven direct aan de slag kunnen. De larven eten geen vlees zoals hun naam doet vermoeden maar jagen op andere, in rottend vlees levende, dieren.

Naar het patroon op het achterlijf wordt deze vlieg ook wel dambordvlieg genoemd. Foto: AvBH

Stadsreus

 

Niet lang geleden was de twee centimeter grote stadsreus, Volucella zonaria, de grootste zweefvlieg van ons land, een zeldzame verschijning. Nu zijn ze gewoon geworden. Kijk maar eens bij mooi weer op de Buddleya. Ze lijken op wespen, maar de korte antennes maken het verschil: wespen hebben veel langere antennes. De vlieg legt wel haar eieren in wespennesten. Waarom ze daarbij niet wordt gedood is niet bekend. Waarschijnlijk heeft ze een geur bij zich die de agressie van de wespen onderdrukt. De larven genieten dezelfde bescherming. Ze zoeken onderin het nest dode wespen en afval op en leven daarvan. In de herfst verlaten de wespen het nest en sterven. De larve van de vlieg blijft als enige achter en verpopt zich om na de winter uit te komen waarna de geschiedenis zich herhaalt. Op deze link is meer te lezen over de stadsreus.

Stadsreus gistermiddag in een tuin. Foto: AvBH

Stadsreus gistermiddag in een stadstuin. Foto AvBH