trechterspin

Poortwachters

 

Tijdens een wandeling  op 7 juli over de wallen van de vesting Hulst in Zeeuws-Vlaanderen werd ik bij een van de stadspoorten door een bijzondere poortwachter tegengehouden. Zilverkleurige matjes spinrag, met in het midden een trechtervormige buis die in de heg verdween, lagen opvallend boven op een heg. In de ingang zat een poortwachter met acht glinsterende ogen. Deze mevrouw, de trechterspin Agelena labyrinthica, gluurde tussen opgetrokken harige poten naar mij.

Vrouwtje trechterspin met opgetrokken poten bij de ingang van de tunnel. Paringsbereid. Foto AvBH

Vrouwtje trechterspin met opgetrokken poten bij de ingang van de tunnel. Paringsbereid. Foto AvBH

Dagenlang heeft zij aan het web gebouwd om het dan haar hele spinnenleven te gebruiken. Kom daar maar niet om bij andere spinnen zoals kruisspinnen. Die bouwen elke dag, nadat ze eerst het web van de vorige dag hebben opgegeten, een nieuw web met kleefstofdruppeltjes om het vangen van een prooi te vergemakkelijken. De trechterspin gebruikt geen kleefstof. Om dat gemis goed te maken heeft de trechterspin een enorm reactievermogen. Zodra ze spanning op het web voelt schiet ze razendsnel het matje op en slaat haar gifkaken in de prooi. Bij het fotograferen raakte ik per ongeluk het web en schoot de spin weg naar binnen haar hol in. Metingen laten een reactiesnelheid zien van 160 milliseconden! Daarbij spelen de acht ogen een belangrijke rol.
 
Hun seksleven is eenvoudig te volgen. Ze doen het op de mat voor de ingang van de trechter. Maar heren en dames voyeurs: wees geduldig, want de paring lijkt eeuwig te duren vergeleken met de aanval.
 
Na de paring in juli spint het vrouwtje in augustus een eizak met 50 tot 130 eieren. De eitjes komen in de herfst uit en de jongen overwinteren in het nest. In het voorjaar gaan ze ieder hun eigen weg. De moeder is dan al dood en wordt soms opgegeten door haar kroost.

Om het imago van spinnen in het algemeen wat op te vijzelen en de belangstelling te vergroten wordt elk jaar de Spin van het Jaar gekozen. In 2011 was dat de trechterspin.