eidereend

Museon Wildlife Photo Community 2011

Eerste prijs: opstijgend mannetje eidereend op IJsland. Foto Marcel Braam

Gisteren, zondag, is voor het derde jaar en voor de zesde keer de Museon Wildlife Photo Community wedstrijd gehouden. Uit een record aantal inzendingen riep de jury, bestaande uit de fotografen Willem Kolvoort en Peter Muller en Museonconservator Arno van Berge Henegouwen de opvliegende eidereend, Somateria mollissima, van Marcel Braam unaniem tot winnaar uit. Marcel maakte de winnende foto op IJsland. In een opvallend lang liggend formaat zien we een mannetje eidereend voor een ijsschots langs over het water rennen om op te stijgen. Door de camera mee te bewegen en met een belichtingstijd van 1/1600 s wist hij de vogel en de opspattende sporen in het water perfect vast te leggen. Voeg daarbij het lage opnamestandpunt en de jury was overtuigd van de kwaliteit van de foto.

De tweede tot en met vierde plaats waren respectievelijk voor Sytze Jongma met een foto van een vos, John Vink met drie flamingo’s en voor Wim Pols met een foto van een kruispin.

Vierde prijs: kruisspin, Foto Wim Pols

 

Eidereend

 
De eidereend, Somateria m. mollissima, is een relatieve nieuwkomer bij ons. Hij broedde voor de eerste keer in 1906 op Vlieland, waarover door Jac.P.Thijsse in Levende Natuur werd bericht. Na een gestage groei viel het aantal in de jaren zestig van de vorige eeuw sterk terug door de bestrijdingsmiddelen die in het milieu kwamen. Toen die verboden waren, herstelde de soort zich langzaam; rond 1990 waren er zo’n 10.000. Bij ons werd het herstel onderbroken door de steeds intensievere visserij op kokkels en mossels in de Waddenzee. Zeevogelonderzoeker Camphuysen stelt dat in 2000 tegen de 20.000 eidereenden, zowel broedvogels als overwinteraars, als gevolg van verhongering zijn gestorven.

Volwassen vrouw, te onderscheiden van jonge eider aan de lichte snavelpunt en de witte randen in de vleugel.

Van de meer dan 750.000 eidereenden die in het noordwesten van Europa broeden, overwintert dertig procent in de Waddenzee.  Onze verantwoordelijkheid voor het behoud van een ecologisch gezond waddengebied is hiermee duidelijk aangetoond.

Volwassen man en vrouw eider langs de Brouwersdam. Foto's AvBH

Tegenwoordig zien we in de wintermaanden langs de kust overal eidereenden, de meeste nog onvolwassen. De woerden variëren van bijna donkerbruin tot meer dan vijftig procent wit.

De eidereend is een soort waarbij de diverse aanslagen door de mens goed zijn gedocumenteerd: het begon in de noordelijke landen met het verzamelen van dons uit de nesten om daarmee kussens en matrassen te vullen, gevolgd door de vergiftiging in de jaren zestig en rond de eeuwwisseling de schelpvisserij.